เนื้อหาข่าว

ศึกอิหร่านเดือด 4 ชาติรวมตัวเร่งเจรจา ตั้งดุลอำนาจใหม่ ขณะสหรัฐฯ อ้างใกล้บรรลุเป้าหมายสงคราม

วันที่ 2 เม.ย. 2569 การประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศ 4 ชาติ ได้แก่ อียิปต์ ซาอุดีอาระเบีย ตุรกี และ ปากีสถาน ซึ่งจัดขึ้นที่กรุงอิสลามมาบัด เมืองหลวงของปากีสถาน เมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมา สะท้อนสัญญาณสำคัญของการรวมตัวทางการเมืองครั้งใหม่ในตะวันออกกลาง โดยมีปากีสถานเป็นแกนนำผลักดันบทบาท “ตัวกลาง” เพื่อเจรจายุติสงคราม อิหร่าน

แม้ทั้ง 4 ประเทศจะเคยหารือร่วมกันมาก่อน แต่การประชุมครั้งนี้ถูกมองว่าเป็นการ “เปิดตัวอย่างไม่เป็นทางการ” ของกลุ่มความร่วมมือใหม่ ที่มีเป้าหมายในการสร้างดุลอำนาจในภูมิภาค เพื่อถ่วงสมดุลระหว่าง อิสราเอล และอิหร่าน หลังสงครามสิ้นสุดลง โดยเป้าหมายเร่งด่วนคือการผลักดันให้เกิดการหยุดยิง แม้จะเพิ่มความซับซ้อนให้กับสถานการณ์ก็ตาม

นักวิเคราะห์จาก International Crisis Group มองว่า กลุ่มประเทศนี้กำลังแสดงบทบาทเชิงรุกมากขึ้น ท่ามกลางความกังวลว่าสงครามอิหร่านกำลังเข้าสู่ “จุดอันตรายสูงสุด” หลังอิสราเอลโจมตีโครงสร้างพื้นฐานด้านนิวเคลียร์ของอิหร่าน และมีความเป็นไปได้ที่ สหรัฐอเมริกา จะใช้กำลังทางบก

สถานการณ์ดังกล่าวถูกมองว่าเป็น “ฝันร้าย” ของประเทศรอบอ่าวเปอร์เซีย เนื่องจากความเสี่ยงต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงาน ระบบผลิตน้ำจืดจากทะเล และอาจลุกลามถึงเหตุการณ์กัมมันตรังสีรั่วไหล ซึ่งจะกระทบทั้งภูมิภาคอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

ทั้งนี้ กลุ่ม 4 ประเทศต้องการวางตัวเป็น “ตัวกลางการเจรจา” ระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่าน ผ่านช่องทางทางอ้อม เนื่องจากอิหร่านยังไม่เชื่อมั่นต่อการเจรจาโดยตรงกับสหรัฐฯ ภายใต้การนำของ โดนัลด์ ทรัมป์ ซึ่งถูกมองว่าให้ความสำคัญกับการกดราคาน้ำมันมากกว่าการยุติความขัดแย้ง

ด้านรัฐมนตรีต่างประเทศของตุรกีเตือนว่า สงครามครั้งนี้อาจทำให้อิสราเอลมีอำนาจต่อรองเพิ่มขึ้นในระดับภูมิภาค ขณะที่ความขัดแย้งเชิงชาติพันธุ์ระหว่างกลุ่มเติร์ก เคิร์ด อาหรับ และเปอร์เซีย มีแนวโน้มรุนแรงขึ้น และอาจนำไปสู่สงครามกลางเมืองในหลายพื้นที่

ในอีกด้าน มาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุว่า ปฏิบัติการทางทหารของสหรัฐฯ กำลังดำเนินไป “เร็วกว่าแผน” และใกล้บรรลุเป้าหมาย โดยสามารถทำลายขีดความสามารถของกองทัพเรือและอากาศยานของอิหร่านได้เป็นส่วนใหญ่ พร้อมทั้งเดินหน้าทำลายฐานขีปนาวุธและโรงงานผลิตอาวุธ

รูบิโอยังเผยว่า มีการสื่อสารทางอ้อมระหว่างสหรัฐฯ กับอิหร่าน และไม่ปิดโอกาสการพบปะกันโดยตรงในอนาคต แต่ย้ำว่า จะไม่ยอมให้การเจรจาถูกใช้เป็น “เกมถ่วงเวลา”

อย่างไรก็ตาม อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน ระบุว่า ขณะนี้ยังไม่มีการเจรจาโดยตรงกับสหรัฐฯ แม้จะมีการส่งสารถึงกันแล้วก็ตาม

ขณะเดียวกัน กองกำลังป้องกันอิสราเอล (IDF) อ้างว่าสามารถสังหาร “ฮัจญ์ ยูซุฟ อิสมาอิล ฮาเชม” ผู้บัญชาการหน่วยแนวรบตอนใต้ของกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ได้ ในการโจมตีกรุงเบรุต เลบานอน ซึ่งส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 9 ราย และบาดเจ็บ 29 คน ตามรายงานของกระทรวงสาธารณสุขเลบานอน

สถานการณ์ในเลบานอนทวีความรุนแรงขึ้นตั้งแต่ต้นเดือนมีนาคม หลังกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน ยิงจรวดโจมตีอิสราเอล เพื่อตอบโต้ปฏิบัติการทางทหารร่วมระหว่างสหรัฐฯ และอิสราเอลในอิหร่าน ส่งผลให้ความตึงเครียดในตะวันออกกลางขยายวงกว้างอย่างต่อเนื่อง